Kilden yapılmış tuğlaya yedi satırlık bir yazıt işlenmiştir: “Babil kralı Nebukadnezar, Esagila ve Ezida tapınaklarının mütevellisi, Babil kralı Nabopolassar’ın ilk oğlu.”
Çivi yazısı metinlerinin en eski türlerinden birini içeren yazıt, hükümdarlar adına yazıldığı için kraliyet yazıtı olarak isimlendirilen bina (temel) yazıtlarından biridir. Bu tür belirli bir metin taşıyıcısı; biçimi ve çeşitliliğiyle ayırt edilmektedir. Temel yazıtları; tapınakların ve diğer yapıların temellerine ve duvarlarına, örülmüş tuğlalar, taş tabletler ve levhalar, kil çiviler, koniler, silindirler ve prizmalar şeklinde bırakılmıştır.
Standart bir temel yazıtında, sarayın kime ait olduğu veya şehir duvarının kimin emriyle inşa edildiği belirtilerek kralın adı, unvanları ve çeşitli lakapları yer almıştır.
Esagila ve Ezida tapınakları Yeni Babil krallığının kült (inanç ve gelenek) yaşamında önemli bir rol oynamıştır, bu nedenle tapınaklara özen göstermek kralın en önemli önceliklerinden biri olmuştur.
Babil’in merkezinde bulunan Esagila’da şehrin ve dolayısıyla tüm devletin baş tanrısı Marduk’a tapıyordu; Borsippa’da (Babil’den çok uzak olmayan) bulunan Ezida’da ise Marduk’un oğlu olan şehrin ana tanrısı Nabu’ya tapıyorlardı.
Tuğlanın üzerinde Fransızca yazıtlı bir kağıt etiket korunmuştur: “1819’da Şövalye Robert Porter tarafından Babil kalıntılarından alınan ve 1820’de St. Petersburg’a getirilen tuğla”. Bu tuğla, Rusya’ya gelen ilk antik Doğu anıtları arasındaydı. 1820’de Rusya Bilimler Akademisi tarafından 1817-1820’de düzenlenen İran seferine katılan, Rusya’da yaşayan İngiliz doğumlu bir sanatçı olan Robert Ker Porter tarafından St. Petersburg’a getirilmiştir. Tuğlalar I. Aleksandr’a sunulmuş, ancak imparator bunların kısa bir süre önce kurulmuş olan Asya Müzesi’ne (şimdiki adıyla Rusya Bilimler Akademisi’nin Doğu Elyazmaları Enstitüsü) emanet edilmesini emretmiş ve tuğlalar çok daha sonra Hermitage’a ulaşmıştır.
Günümüz Irak’ının Babil şehrinde bulunan bu kil eser MÖ 605-MÖ 562 yıllarına tarihlenmiştir. Akkad dili ile yazılmıştır. Ölçüleri de şöyledir: 32,5×32,5×7,5 cm
Müze kayıt numarası:
DV-7083
Yazı ✍️: Bilhan Akkaya
Bir cevap yazın